W zderzeniach jąder atomowych tworzą się „ogniste smugi”

11 maja 2017, 12:43

Przy wielkich energiach zderzenie masywnych jąder atomowych w akceleratorze generuje setki, a nawet tysiące cząstek, wchodzących między sobą w liczne interakcje. W Instytucie Fizyki Jądrowej PAN w Krakowie wykazano, że przebieg tego złożonego procesu można przedstawić za pomocą zaskakująco prostego modelu



CERN rozpoczął konsultacje społeczne w sprawie budowy Przyszłego Zderzacza Kołowego

20 maja 2026, 07:06

CERN rozpoczyna czteromiesięczny okres konsultacyjny dotyczący budowy Przyszłego Zderzacza Kołowego (Future Circular Collider - FCC). FCC ma być 91-kilometrowym akceleratorem cząstek, którego tunel będzie znajdował się na głębokości od 180 do 400 metrów pod francuskimi departamentami Haute-Savoie i Ain oraz kantonem Genewy. Ma więc być ponad 3-krotnie dłuższy niż LHC, a energia zderzeń ma w nim wynosić 100 TeV (w LHC jest to 14 TeV). Określany mianem „fabryki bozonów Higgsa” miałby dostarczyć niezwykle precyzyjnych pomiarów bozonu Higgsa i innych cząstek, poszukiwać nowych cząstek, sił i oraz ciemnej materii, pozwolić zrozumieć, dlaczego materia dominuje we wszechświecie nad antymaterią oraz pozwolić na badanie nowych zjawisk fizycznych.


CERN proponuje nowy gigantyczny akcelerator zderzeniowy

16 stycznia 2019, 12:15

CERN opublikował wstępny raport projektowy (Conceptual Design Report), w którym zarysowano plany nowego akceleratora zderzeniowego. Future Circular Collider (FCC) miałby być niemal 4-krotnie dłuższy niż Wielki Zderzacz Hadronów (LHC) i sześciokrotnie bardziej potężny. Urządzenie, w zależności od jego konfiguracji, miałoby kosztować od 9 do 21 miliardów euro.


Niebezpieczne tunele

2 września 2009, 10:02

Stężenie zanieczyszczeń w formie tzw. cząstek ultradrobnych w tunelach drogowych znacząco przekracza wartości bezpieczne dla człowieka - alarmują badacze z Australii.


I kwantowe, i klasyczne – stany z pogranicza światów

15 lutego 2019, 11:27

Granica między egzotyczną rzeczywistością kwantową a tą klasyczną wcale nie musi być tak ostra, jak mogłoby się wydawać. Krakowscy naukowcy pokazali, że mogą istnieć stany kwantowe, które z jednej strony wykazują najbardziej charakterystyczne cechy kwantowe, a z drugiej są tak bliskie stanom klasycznym, jak tylko jest to możliwe w ramach mechaniki kwantowej.


Przechwycili dziewicze powietrze znad Amazonki

21 września 2010, 08:16

Pracując w odległych rejonach Niziny Amazonki na północ od Manaus, naukowcy wyizolowali wytworzone w ramach ekosystemu lasu deszczowego cząstki aerozolu atmosferycznego, które są stosunkowo wolne od wpływu człowieka. Studium opublikowano w piśmie Science.


Zanieczyszczenie powietrza wiąże się z wypadaniem włosów

16 października 2019, 12:29

Po raz pierwszy wykazano, że zanieczyszczenia powietrza wiążą się z wypadaniem włosów u ludzi. Opisano też, jaki mechanizm odpowiada za to zjawisko.


Spór o odkrycie w Fermilab

13 czerwca 2011, 21:41

Zespoły naukowe z Fermilab, korzystające z akceleratora Tevatron, spierają się, czy ostatnio dokonano odkrycia sygnałów wskazujących na pojawienie się nowej cząsteczki, której właściwości wykraczają poza standardowe modele fizyczne.


Czy względność leży u źródeł kwantowej egzotyki?

1 kwietnia 2020, 09:47

Od swych początków mechanika kwantowa nie przestaje zadziwiać trudną do zrozumienia niezwykłością. Czemu jedna cząstka wydaje się przechodzić przez dwie szczeliny jednocześnie? Dlaczego zamiast konkretnych przewidywań możemy mówić tylko o ewolucji prawdopodobieństw? Zdaniem teoretyków z uniwersytetów w Warszawie i Oksfordzie, najważniejsze cechy świata kwantów mogą wynikać ze szczególnej teorii względności, która do tej pory z mechaniką kwantową wydawała się nie mieć wiele wspólnego.


Człowiek - źródło i wzniecacz bakterii

29 marca 2012, 12:22

Sama obecność człowieka w pomieszczeniu może w ciągu godziny dodać do powietrza, którym oddychamy, aż 37 mln bakterii - wyliczyli inżynierowie z Uniwersytetu w Yale. W większości są to wzniecone z podłogi pozostałości po wcześniejszych gościach.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk